Zoetwater is cruciaal voor estuariene natuur, zoals in de Waddenzee en Rijn-Maas-Scheldemonding. Zoetwaterbeheer gaat niet alleen over de verdeling van schaarse zoetwaterstromen op het land, maar ook over de effecten ervan op estuaria zoals de Waddenzee. Waar de verdringingsreeks bepaalt welke belangen op land bij zoetwaterschaarste voorrang krijgen, wordt nauwelijks gekeken naar de gevolgen van zoetwaterspui voor de natuurwaarden van onze kustwateren.
De Waddenacademie heeft op verzoek van de Programmatische Aanpak Grote Wateren (PAGW) en het Investeringskader Waddengebied (IKW) dit verder onderzocht. Om grip te krijgen op de zoetwaterbehoefte van de natuur van de Waddenzee is een inventarisatie uitgevoerd naar de invloed van zoetwaterspui op de verdeling in zoutgehalten, en naar de invloed van zoetwaterspui en zoutgehalten op soorten en functies van de huidige Waddenzee. Dit heeft nieuwe inzichten opgeleverd voor de Waddenzee, die laten zien dat keuzes in hoeveelheden, timing en locaties van zoetwaterspui direct doorwerken in zoutgehalten, nutriëntenstromen en het voedselweb - en dus gevolgen hebben voor planten, bodemdieren, vissen en vogels.
Deze nieuwe inzichten laten zien dat de natuurwaarden van de kustwateren, zoals Natura2000 gebied Waddenzee, ook afhangen van zoetwaterspui. De keuzes die worden gemaakt rond de verdeling van zoet water zouden dan ook verder moeten gaan dan de huidige keuzes rond de binnenlandse zoetwaterverdeling. Voor natuurbescherming van de Waddenzee is het aan te bevelen om de mogelijkheden en gevolgen te onderzoeken van een spuiregime dat jaarrond tot een stabielere zoetzoutgradiënt leidt.